Szanowni Państwo,
ochrona praw dzieci, w tym dbanie o ich prawidłowy rozwój, bezpieczeństwo i dobrostan, które przyświecają Państwa działaniom w codziennej pracy, to fundamenty edukacji. Dlatego chciałabym wyrazić uznanie dla działań podejmowanych przez Kuratorium Oświaty w Szczecinie na rzecz podnoszenia jakości edukacji oraz wspierania szkół w realizacji ich misji kształtowania postaw młodych ludzi – aktywnych, świadomych, samodzielnych i odpowiedzialnych. Dziś, w czasach dynamicznego rozwoju technologii cyfrowych, zwracam się do Państwa z prośbą o przyjrzenie się niezwykle istotnemu tematowi ochrony wizerunku dziecka w sieci.
W erze powszechnego dostępu do internetu oraz wzrastającej popularności mediów społecznościowych coraz więcej młodych udostępnia swoje dane, zdjęcia i materiały wideo, narażając się na zagrożenia takie jak: kradzież tożsamości, cyberprzemoc czy niekontrolowane rozpowszechnianie prywatnych treści. Zdarza się też często, że dorośli, których zadaniem jest wsparcie i ochrona dziecka w sieci, w dobrej wierze publikują w mediach społecznościowych lub na stronach internetowych materiały (zdjęcia, nagrania, dane) z udziałem dzieci, co może prowadzić do wielu nieprzewidzianych konsekwencji i narażać dzieci na hejt, oszustwa przerabianie zdjęć i nagrań z ich udziałem, a nawet być materiałem wykorzystanym w celach przestępczych.
Problem ten dostrzegają również uczniowie. Z badań przeprowadzonych w 2024 r. na zlecenie Rzecznika Praw Dziecka wynika, że aż 74% nastolatków uważa za szczególnie szkodliwe publikowanie w internecie zdjęć/filmów przedstawiających kogoś bez jego zgody. 63% młodych chciałoby, aby nauczyciele pytali o zgodę przed opublikowaniem ich wizerunku, a 29% nastolatków poczuło się gorzej z powodu zdjęć opublikowanych bez ich wiedzy. Dane te wyraźnie pokazują, że wielu młodych zdaje sobie sprawę z niebezpieczeństw wynikających z nieostrożnego publikowania wizerunków i chce świadomie tworzyć własny cyfrowy ślad w sieci.
Dlatego w grudniu 2024 r. Biuro Rzecznika Praw Dziecka rozpoczęło ogólnopolską kampanię „Więcej szacunku dla młodego wizerunku”, której celem jest podkreślenie fundamentalnego znaczenia ochrony wizerunku młodych osób w internecie - w trosce o ich bezpieczeństwo, prywatność oraz działania w duchu poszanowania ich praw. W pierwszej odsłonie kampanii ponad 14 000 szkół podstawowych otrzymało pakiet materiałów edukacyjnych, które przekazujemy Państwu w załączonej korespondencji.
W skład pakietu, który zawiera pomoce dla nauczycieli oraz materiały do pracy z uczniami i rodzicami, weszły:
- broszura informacyjna dla kadry pedagogicznej zawierająca kluczowe informacje o zagrożeniach związanych z nieostrożnym publikowaniem materiałów wizualnych w sieci wraz z praktycznymi wskazówkami dotyczącymi ochrony wizerunku dzieci w placówkach edukacyjnych,
- plakat skierowany do całej społeczności szkolnej, który w sposób prosty i przystępny przedstawia zasady świadomego i bezpiecznego budowania cyfrowego śladu.
Dodatkowo, na stronie Biura Rzeczniczki Praw Dziecka:
https://brpd.gov.pl/wiecej-szacunku-dla-mlodego-wizerunku/ znajduje się rozszerzony zestaw materiałów edukacyjnych,
w tym:
- scenariusze lekcji dla 3 grup wiekowych (7-9, 10-12, 13-15 lat) wspierające nauczycieli w przygotowaniu zajęć na temat ochrony wizerunku i świadomego budowania cyfrowego śladu,
- artykuły dla nauczycieli i rodziców, które rozwijają tematykę ochrony wizerunku i zagrożeń w sieci,
- infografiki, które można wykorzystać w czasie zajęć, zebrań z rodzicami oraz w komunikacji szkolnej.
Wkrótce miną 3 miesiące od pierwszej odsłony kampanii i z dużą radością chciałabym Państwa poinformować, że spotkała się ona z licznym, bardzo pozytywnym odzewem ze strony szkół podstawowych. Zauważyliśmy, że wiele placówek na swoich stronach oraz w mediach społecznościowych zadeklarowało udział w akcji i opublikowało nasze materiały.
Problem ochrony wizerunku dziecka w sieci wymaga jednak stałych i szeroko zakrojonych działań informacyjno- edukacyjnych. Dlatego zwracam się do Państwa z prośbą o pomoc w dalszej promocji kampanii. Będę zobowiązana za umieszczenie informacji o kampanii na stronie internetowej Kuratorium oraz o przekazanie do podległych Państwu szkół podstawowych informacji przypominającej o możliwości realizacji scenariuszy zajęć przygotowanych na jej potrzeby. Wierzę, że dzięki Państwa wsparciu nauczyciele upowszechnią w swoim gronie narzędzia do przeprowadzania wartościowych lekcji, które pomogą uczniom świadomie i bezpiecznie funkcjonować w przestrzeni cyfrowej.
Jestem przekonana, że wspólne działania na rzecz edukacji i ochrony wizerunku dziecka w sieci przyczynią się do budowania bardziej odpowiedzialnego społeczeństwa cyfrowego. Liczę na owocną współpracę i dziękuję za Państwa nieustanne zaangażowanie w rozwój edukacji.